به گزارش خبرنگار مهر، محمدمهدی فرشچی موحد، سرپرست مرکز ملی فرش ایران، در نشست خبری سیوسومین نمایشگاه بینالمللی فرش دستباف، با اشاره به برنامههای این مرکز برای حمایت از تولید، توسعه بازار و رفع موانع صادراتی اظهار کرد: فرش دستباف نماد هویت و فرهنگ ایران و یکی از نمادهای اقتصاد مقاومتی است و با سرمایهای حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلیون تومان میتوان یک شغل با ماندگاری یکساله ایجاد کرد.
وی افزود: در این نمایشگاه ۱۴۳ غرفه از ۱۶ استان حضور دارند و نمایندگان ۱۷ سفارتخانه نیز از نمایشگاه بازدید خواهند کرد. همچنین چهار دوره آموزشی تخصصی در جریان برگزاری نمایشگاه برگزار میشود.
سرپرست مرکز ملی فرش ایران ادامه داد: با توجه به سیاستهای حمایتی از فرش دستباف و با دستور مقام عالی وزارت، موفق شدیم تخفیف ۴۰ درصدی برای تخصیص زمین نمایشگاه دریافت کنیم و این امتیاز را در اختیار مشارکتکنندگان قرار دهیم.
فرشچی موحد گفت: در این نمایشگاه به دنبال انعقاد تفاهمنامههایی در حوزههای مختلف هستیم که یکی از آنها مربوط به فروش اقساطی فرش دستباف است. در همین راستا با آستان قدس رضوی و شرکت شهرکهای صنعتی برای افزایش تولید و توسعه زنجیره تولید تفاهمنامههایی در دستور کار قرار دارد. همچنین با برخی صندوقها برای تأمین اعتبار خریداران در حال مذاکره هستیم.
افزایش مهلت بازگشت ارز صادراتی فرش به ۱۵ ماه
فرشچی موحد با اشاره به اقدامات انجامشده برای توسعه صادرات فرش دستباف گفت: یکی از اقدامات مثبت اخیر، افزایش مهلت بازگشت ارز حاصل از صادرات فرش دستباف به ۱۵ ماه از سوی بانک مرکزی بود که در دو هفته گذشته اعلام شد و اتفاق مثبتی برای صادرکنندگان این حوزه محسوب میشود.
وی افزود: در ادامه به دنبال دریافت مشوقهای صادراتی ویژه فرش دستباف هستیم و پیگیریهای لازم برای رفع دغدغه صادرکنندگان در حال انجام است.
سرپرست مرکز ملی فرش ایران ادامه داد: در حوزه توسعه صادرات، میز توسعه صادرات فرش دستباف با حضور اتحادیهها و تشکلهای صادراتی تشکیل و راهبری شده و جلسات مشترکی نیز با معاونت توسعه دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه برگزار کردهایم.
وی افزود: تفاهمنامههایی با صندوق ضمانت صادرات ایران و شرکت سهامی نمایشگاههای بینالمللی جمهوری اسلامی ایران منعقد شده و موضوع تسهیل فرآیند بازگشت ارز حاصل از صادرات فرش دستباف نیز در حال پیگیری است.
حمایت از خرید فرش با فروش اقساطی
فرشچی موحد با اشاره به کاهش قدرت خرید مردم گفت: یکی از موضوعاتی که مرکز ملی فرش ایران دنبال کرده، ایجاد امکان خرید اقساطی برای مصرفکنندگان است.
وی افزود: در این زمینه مکاتبات و مذاکراتی با صندوق مهر و بانک رفاه انجام شده و همچنین با شرکتهای مرتبط تفاهمنامههایی در دست اجراست تا در زمان برگزاری نمایشگاه و پس از آن، امکان استفاده خریداران از ظرفیتهای اعتباری فراهم شود.
دستمزد قالیبافان؛ تعیین بر اساس توافق تولیدکننده و بافنده
سرپرست مرکز ملی فرش ایران درباره وضعیت دستمزد قالیبافان و انتقادها درباره سهم پایین بافندگان از ارزش نهایی فرش اظهار کرد: تعیین دستمزد در حال حاضر عمدتاً بر اساس توافق میان بافنده و تولیدکننده یا سفارشدهنده انجام میشود و در برخی استانها نیز شوراهای مزدی این موضوع را پیگیری میکنند.
وی افزود: در شرایط فعلی، مشکلاتی که در سالهای گذشته در زمینه دستمزد بافندگان وجود داشت، به شکل گذشته مشاهده نمیشود و تعامل میان تولیدکننده و بافنده مبنای اصلی تعیین دستمزد است.
فرشچی موحد با اشاره به تجربه خود به عنوان تولیدکننده فرش گفت: اگر بافنده به صورت حرفهای در کارگاه و زیر نظر تولیدکننده فعالیت کند، دستمزد مشخصی دریافت میکند؛ اما بخشی از بافندگان به صورت مستقل و در کنار شغل یا تحصیل خود اقدام به بافت فرش میکنند و ممکن است محصول نهایی آنها به دلیل مشکلات نقشه، رنگ یا کیفیت، ارزش مورد انتظار را پیدا نکند.
وی ادامه داد: در چنین شرایطی ممکن است بافنده تصور کند که به حق خود نرسیده است، در حالی که بخشی از مشکلات به کیفیت و مشخصات محصول تولیدشده مربوط میشود.
سرپرست مرکز ملی فرش ایران افزود: قیمت نهایی فرش تنها شامل دستمزد بافنده نیست و پس از تولید، هزینههایی مانند شستوشوی تخصصی، ترمیم، اصلاح و آمادهسازی برای صادرات نیز به محصول اضافه میشود. بنابراین رقم دریافتی تولیدکننده لزوماً معادل سود نهایی او نیست.
پیگیری تأمین مواد اولیه و ابریشم
فرشچی موحد در پاسخ به سوال مهر درباره تأمین مواد اولیه، بهویژه ابریشم، گفت: مرکز ملی فرش ایران پیگیر مسائل مربوط به واردات ابریشم است و موضوع در کمیتههای مربوطه در حال بررسی است.
وی افزود: تلاش میکنیم با اتخاذ رویکردی حمایتی و با توجه به اهمیت تأمین مواد اولیه برای تولید، شرایطی فراهم شود که واردکنندگان ابریشم بتوانند نیاز واحدهای تولیدی را تأمین کنند و این مواد در نهایت به تولید فرش دستباف، بهویژه فرشهای ابریشمی، منجر شود.
سرپرست مرکز ملی فرش ایران خاطرنشان کرد: این موضوع طی یکی دو هفته آینده در جلسات مربوطه مطرح خواهد شد و پس از نهایی شدن تصمیمات، جزئیات آن اعلام میشود.
آموزش رایزنان بازرگانی برای توسعه بازار فرش
فرشچی موحد با اشاره به اهمیت رایزنان بازرگانی در توسعه صادرات گفت: نشستهای توجیهی و آموزشی ویژه رایزنان بازرگانی جدید برگزار شده است، زیرا رایزنان ایران در خارج از کشور میتوانند نقش مهمی در توسعه بازار فرش دستباف داشته باشند.
وی افزود: استفاده از ظرفیت سفارتخانهها و رایزنان بازرگانی برای شناسایی بازارهای جدید و توسعه دیپلماسی اقتصادی در دستور کار قرار دارد.
ثبت نشان جغرافیایی فرش مناطق مختلف کشور
سرپرست مرکز ملی فرش ایران همچنین از پیگیری ثبت و توسعه نشان جغرافیایی فرش مناطق مختلف کشور خبر داد و گفت: این اقدام با هدف تقویت برند ملی فرش ایران و معرفی ظرفیتهای مناطق مختلف دنبال میشود.
وی افزود: همکاری با سازمان توسعه تجارت نیز در این زمینه گسترش یافته و شناسایی موانع صادراتی و تدوین بستههای پیشنهادی برای اصلاح مقررات در دستور کار قرار دارد.
سند راهبردی فرش در آستانه تصویب
فرشچی موحد از نهایی شدن سند راهبردی فرش دستباف خبر داد و اظهار کرد: این سند در مراحل پایانی قرار دارد و قرار است برای تصویب به هیئت دولت ارائه شود.
وی افزود: سند راهبردی میتواند نقشه راه مناسبی برای فعالیتهای عملیاتی حوزه فرش دستباف باشد. همچنین تشکیل شورای عالی فرش دستباف با حضور وزارتخانههای مختلفی که در توسعه صادرات، ایجاد اشتغال و احیای بازارهای هدف نقش دارند، دنبال میشود.
سرپرست مرکز ملی فرش ایران ادامه داد: تشکیل کارگروههای فرش دستباف در استانداریها با ریاست استانداران نیز مورد تأکید قرار گرفته و در اکثر استانها جلسات این کارگروهها در حال برگزاری است تا مشکلات این حوزه متناسب با شرایط هر استان بررسی و رفع شود.
پیگیری تشکیل فراکسیون فرش دستباف در مجلس
وی یکی از خلأهای موجود در سیاستگذاری حوزه فرش دستباف را نبود فراکسیون تخصصی در مجلس دانست و گفت: در سالهای گذشته فراکسیون فرش دستباف با حضور تعداد زیادی از نمایندگان فعال بود، اما در حال حاضر این فراکسیون تشکیل نشده است.
فرشچی موحد افزود: رایزنیها برای تشکیل مجدد فراکسیون با حضور نمایندگان علاقهمند به حوزه فرش دستباف در حال انجام است و امیدواریم این فراکسیون بار دیگر تشکیل شود تا پیگیر مشکلات این صنعت باشد.
صدور ۴۹ پروانه بهرهبرداری و ایجاد بیش از ۵ هزار فرصت شغلی
سرپرست مرکز ملی فرش ایران با ارائه آماری از عملکرد پنجماهه سال جاری در حوزه تولید تصریح کرد: طی این مدت ۴۹ پروانه بهرهبرداری صادر شده که اشتغال پیشبینیشده برای آنها ۵ هزار و ۱۵۱ نفر است.
وی افزود: همچنین ۲ هزار و ۶۰۱ مجوز مشاغل خانگی صادر شده و برای هزار و ۱۹۵ پرونده نیز تسهیلاتی به ارزش ۱۷۴ میلیارد تومان پرداخت شده است.
تولید فرش دستباف ۸ درصد افزایش یافت
فرشچی موحد درباره میزان تولید فرش دستباف نیز گفت: در چهار ماهه نخست امسال یک میلیون و ۳۵ هزار و ۲۱۳ مترمربع فرش دستباف تولید شده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۸ درصد افزایش داشته است.
وی این رشد را نشانهای مثبت برای آینده تولید فرش دستباف دانست و افزود: امیدواریم این روند در ماههای آینده نیز ادامه پیدا کند.
سرپرست مرکز ملی فرش ایران درباره بازار مصرف این تولیدات اظهار کرد: معمولاً حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد تولید فرش دستباف در بازار داخلی عرضه میشود و حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد تولید با هدف صادرات انجام میشود.
وی تأکید کرد: امیدواریم با رفع موانع صادراتی، توسعه بازارهای هدف و تقویت دیپلماسی اقتصادی، فرش دستباف ایران بار دیگر جایگاه اصلی خود را در بازارهای جهانی به دست آورد.
۱۴۳ هزار قالیباف تحت پوشش بیمه
فرشچی موحد درباره وضعیت بیمه قالیبافان گفت: در حال حاضر ۱۴۳ هزار قالیباف تحت پوشش بیمه قرار دارند و هدفگذاری مرکز ملی فرش افزایش این تعداد به ۲۰۰ هزار نفر است.
وی ادامه داد: بیمه قالیبافان از دو مسیر سازمان تأمین اجتماعی و صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر انجام میشود و توسعه پوشش بیمهای متناسب با اعتبارات سالانه در دستور کار قرار دارد.
سرپرست مرکز ملی فرش ایران افزود: قالیبافان تحت پوشش میتوانند از خدمات بیمهای از جمله درمان و بازنشستگی استفاده کنند. همچنین فرآیند حذف و اضافه بیمهشدگان اصلاح شده و مقرر است این فرآیند با نظر وزارت صمت و از طریق ادارات کل این وزارتخانه در استانها انجام شود تا از تضییع حقوق بافندگان جلوگیری شود.
فرشچی موحد تأکید کرد: احیای بازارهای صادراتی، حمایت از تولیدکنندگان و بافندگان، توسعه بیمه، تأمین مواد اولیه، افزایش قدرت خرید مصرفکنندگان و تدوین سیاستهای راهبردی، مجموعه اقداماتی است که مرکز ملی فرش ایران برای تقویت جایگاه فرش دستباف کشور دنبال میکند.
مقابله با عرضه فرش قاچاق در بازار داخلی
در ادامه نشست علانور توکلی رئیس هیئت مدیره اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان فرش دستباف ایران درباره میزان قاچاق فرش دستباف گفت: موضوع قاچاق در حوزه فرش ابعاد مختلفی دارد و باید میان حمل مسافری و قاچاق تجاری تفکیک قائل شد.
وی با اشاره به امکان خروج مسافری فرش از کشور افزود: مسافران میتوانند در چارچوب مقررات، فرش همراه خود خارج کنند و در بسیاری از موارد این فرشها برای خانواده و بستگان در خارج از کشور ارسال میشود؛ بنابراین نمیتوان هر خروج مسافری فرش را قاچاق تلقی کرد.
توکلی ادامه داد: فرشی که به صورت مسافری وارد کشور مقصد میشود، مشمول مقررات و عوارض گمرکی همان کشور است و با صادرات تجاری تفاوت دارد.
وی همچنین درباره ورود فرشهای افغانستانی و پاکستانی به بازار ایران اظهار کرد: در سالهای گذشته بخشی از فرشهای افغانستانی و پاکستانی وارد بازار داخلی میشد و حتی در مواردی از این فرشها برای صادرات مجدد استفاده میشد.
توکلی افزود: ورود فرش از افغانستان، پاکستان و در برخی موارد ترکیه همچنان مشاهده میشود و این محصولات در بازار داخلی عرضه میشوند. مرکز ملی فرش و تشکلهای صنفی بارها به خریداران هشدار دادهاند که نسبت به خرید فرش غیرایرانی با عنوان فرش ایرانی دقت کنند.
رئیس هیئت مدیره اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان فرش دستباف گفت: یکی از مشکلات این فرشها کیفیت پایینتر آنها نسبت به فرش ایرانی است و در برخی موارد فروشندگان نیز منشأ واقعی محصول را به خریدار اعلام نمیکنند.
وی افزود: در همین زمینه با پلیس امنیت اقتصادی و ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز تفاهمهایی انجام شده و در صورت معرفی موارد قاچاق، امکان جمعآوری آنها وجود دارد.
رصد فروش اینترنتی فرش قاچاق
توکلی درباره عرضه فرش قاچاق در فضای مجازی نیز گفت: کارشناسان مرکز ملی فرش، سایتها و بسترهای فروش اینترنتی را رصد میکنند و در صورتی که عرضه فرش قاچاق یا غیرایرانی با عنوان فرش ایرانی مشاهده شود، موضوع از مسیرهای قانونی پیگیری خواهد شد.
وی تأکید کرد: تشخیص فرش ایرانی برای کارشناسان این حوزه با بررسی مشخصات و ویژگیهای محصول امکانپذیر است و مقابله با عرضه فرش غیرایرانی به نام فرش ایران نیز از جمله موضوعات مورد پیگیری مرکز است.
جنگ بازارهای صادراتی فرش ایران را تحت تأثیر قرار داد
توکلی با اشاره به شرایط ایجادشده در ماههای اخیر اظهار کرد: در شش ماه گذشته شرایط جنگی باعث شد بخش قابل توجهی از فعالیتهای اصلی حوزه فرش تحت تأثیر قرار گیرد و امکان انجام برخی برنامهها و فعالیتهای بینالمللی وجود نداشته باشد.
وی افزود: حتی برخی کشورهایی که روابط دوستانهای با ایران دارند، همچنان محدودیتهایی در حوزه سفر و ارتباطات اعمال میکنند و این مسئله بر فعالیتهای تجاری و صادراتی تأثیر گذاشته است.
رئیس هیئت مدیره اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان فرش دستباف گفت: با این حال زیرساختهای لازم در حال آمادهسازی است و امیدواریم با برقراری آتشبس، فعالیتهای اقتصادی و صادراتی این حوزه با سرعت بیشتری از سر گرفته شود.
وی با اشاره به کاهش بازارهای سنتی صادراتی فرش ایران اظهار کرد: بخشی از بازارهای گذشته، از جمله بازار آمریکا و برخی کشورهای تابع آن، از دست رفته است و اکنون در حال برنامهریزی برای توسعه بازارهای جدید هستیم.
توکلی گفت: اتحادیهها و مرکز ملی فرش ایران در حال بررسی بازارهای جدید هستند و یکی از برنامهها، برگزاری نمایشگاههای تخصصی در بازارهای هدف جدید برای معرفی فرش دستباف ایران است.
منبع: خبرکیهان وارنا
